Στις προοπτικές και τις προκλήσεις των επενδύσεων στην Ελλάδα, με τις μεταρρυθμίσεις των κεφαλαιαγορών, την ανάπτυξη του real estate, τον τουρισμό, τις εξελίξεις στην τεχνητή νοημοσύνη, τις γεωπολιτικές εξελίξεις, όπως και το financial literacy των νέων, επικεντρώθηκε η φετινή θεματολογία του 5ου Συνεδρίου Θεσμικής Διαχείρισης της Ένωσης Θεσμικών Επενδυτών #famc24, που πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη 3 Οκτωβρίου 2024, στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών – Διεθνές Συνεδριακό Κέντρο, με την υποστήριξη της ethosEVENTS.
Στο fireside chat με θέμα «Ελληνικό GDP & τουρισμός» συμμετείχαν ο Θεοφάνης Μυλωνάς, γενικός διευθυντής, επικεφαλής Wealth Management της Τράπεζας Eurobank ΑΕ, γραμματέας του ΔΣ της Ένωσης Θεσμικών Επενδυτών και ο Γιάννης Παράσχης, πρόεδρος του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων (ΣΕΤΕ).
Ο κ. Παράσχης, στην παρέμβασή του, ανέφερε ότι, από γεωπολιτικής άποψης, η Ελλάδα βρίσκεται σε μια δύσκολη γειτονιά συγκριτικά με άλλες χώρες.
«Η Ελλάδα είναι μια χώρα του ευρώ, δεν είναι μια φθηνή χώρα. Στόχος είναι το value for money. Από το 2023, ο τουρισμός συνέβαλε με 5 δισ., ήτοι 2,5 δισ. ως καθαρή εγχώρια προστιθέμενη αξία. Ο κλάδος συμβάλλει ουσιαστικά στο ΑΕΠ όσον αφορά το θέμα των επενδύσεων. Είναι όμως σημαντικό να γίνουν συγκεκριμένα πράγματα όσον αφορά τις υποδομές. Χρειαζόμαστε αλλαγή του αναπτυξιακού μοντέλου της χώρας. Καταθέσαμε στην κυβέρνηση ένα στρατηγικό σχέδιο για την ανάπτυξη έως το 2030, με στοχευμένες δράσεις, για να μπορέσουμε να αμβλύνουμε το αναπτυξιακό μοντέλο, να πάμε σε περισσότερες περιοχές και περισσότερους μήνες» τόνισε.
Μεγάλο ενδιαφέρον, με κορυφαία στελέχη της αγοράς, είχε το Panel ΙΙΙ, με τίτλο «Property Investing in Greece» και συντονιστή τον Αριστοτέλη Καρυτινό, διευθύνοντα σύμβουλο της Prodea Investments, αντιπρόεδρο του ΔΣ της Ένωσης Θεσμικών Επενδυτών.
Ο Δημήτρης Ανδριόπουλος, διευθύνων σύμβουλος της Dimand ΑΕ, είπε:
«Έχουμε το χαμηλότερο ποσοστό σε «πράσινα» γραφεία από τις 27 χώρες της Eυρωπαϊκής Ένωσης. Η κουλτούρα μας είναι λίγο διαφορετική. Για τα επόμενα χρόνια θα υπάρχει ζήτηση που το capacity της προσφοράς θα το καλύπτει. Τα ενοίκια έπιασαν το ανώτερο όριο, το κατασκευαστικό κόστος θα αργήσει να εκτονωθεί και θα είναι αυξανόμενο για τους επόμενους 24 – 36 μήνες. Αυτό θα δημιουργήσει ένα stress, γιατί θα συμπιέσει τις αξίες γης και των αντιπαροχών σαν ποσοστό. Αυτήν την εποχή, ζούμε μια ευδαιμονία, μετά από χρόνια κρίσης, οπότε θα πρέπει κάποιος να είναι πολύ προσεκτικός. Η ελληνική αγορά δεν έχει μεγάλο βάθος για να κάνει κάποιος ασφαλείς προβλέψεις. Βασικές προκλήσεις είναι η έλλειψη υποδομών, η κατάρρευση των υφιστάμενων, η κλιματική αλλαγή και το επακόλουθο των φυσικών καταστροφών».
Η Ελένα Σιαπάνη, διευθύνουσα σύμβουλος της MIBS Group, τόνισε:
«Έχουμε πελάτες από 30 διαφορετικές χώρες. Είναι πολύ καλό το momentum για το residential κομμάτι του real estate, η Ελλάδα είναι από τους δημοφιλέστερους προορισμούς, υπάρχει αύξηση ζήτησης και από Έλληνες και ξένους επενδυτές (Golden Visa). Αυτή τη στιγμή, είμαστε στο 50-50 των επενδύσεων μεταξύ Ελλήνων και διεθνών επενδυτών. Η συντριπτική πλειοψηφία αγοράζει με μηδαμινό τραπεζικό δανεισμό και είναι πιο συντηρητική όσον αφορά στα τετραγωνικά. Η Αθηναϊκή Ριβιέρα είναι ξεχωριστή περίπτωση. Ο μέσος Έλληνας δεν μπορεί, λόγω ακρίβειας, να επενδύσει στα νότια, οι ξένοι όμως έλκονται από την παραλιακή περιοχή. Η προσφορά είναι μικρότερη από τη ζήτηση, οπότε οι τιμές των ενοικίων είναι υψηλές. Το βασικό πρόβλημα για όλους εμάς είναι η αύξηση του κόστους κατασκευής και η νομοθεσία ΝΟΚ, που δεν έχει αποσαφηνιστεί».
Ο Απόστολος Γομόπουλος, Senior Managing Director, Hines Greece, ανέφερε:
«Η Ηines είναι ανοιχτή στις ευκαιρίες, βάσει της στρατηγικής της. Το 2014, ήρθαμε στην Ελλάδα, είδαμε την αγορά και ένας από τους τομείς που μας άρεσε ήταν το hospitality. Από μακροοικονομική σκοπιά, μας κέντρισε η Ελλάδα. Επιλέξαμε τον κλάδο της φιλοξενίας, καθώς είχε μεγάλα κτήρια και πιστέψαμε ότι θα άλλαζε το ελληνικό προϊόν. Το development δεν είναι πουθενά εύκολο. Δυσκολίες υπάρχουν. Τα προβλήματα που αντιμετωπίσαμε στην Ελλάδα ήταν τα πρώτα χρόνια, που ζήσαμε τον κίνδυνο του Grexit. Όταν επέστρεψε η σταθερότητα, τα υπόλοιπα θέματα τα είδαμε πιο εύκολα. Σαν Hines, θα θέλαμε να υπάρχει πιο μεγάλο βάθος αγοράς στην Ελλάδα».
Ο Παναγιώτης Καπετανάκος, διευθύνων σύμβουλος και αντιπρόεδρος της Noval Property, επεσήμανε ότι:
«Οι ξένοι ενδιαφέρονται για το real estate στην Ελλάδα. Εάν υπήρχαν πιο μεγάλα μεγέθη, θα έρχονταν ακόμη περισσότεροι. Το μεγάλο ticket θα τους έδινε και το liquidity για την εταιρεία τους. Όσοι ενδιαφέρθηκαν ήταν και μακροεπενδυτές και εταιρείες real estate. Η Noval έχει διασπορά στα projects, άρα και μειωμένο κίνδυνο. Το μέλλον και το βάθος της αγοράς ενδιαφέρει τους ξένους».
