Στην αποκατάσταση του σκηνικού οικοδομήματος και των παρασκηνίων του μεγάλου θεάτρου στην Αρχαία Νικόπολη, εντάσσοντας και συγκεκριμένες επεμβάσεις στο συνολικό σχέδιο ανάδειξης του αρχαιολογικού χώρου, προχωρά το Υπουργείο Πολιτισμού, δια της Εφορείας Αρχαιοτήτων Πρεβέζης και της Διεύθυνσης Αναστήλωσης Αρχαίων Μνημείων.
Ήδη έχουν ολοκληρωθεί τα αναστηλωτικά προγράμματα που αφορούν στο κοίλο του θεάτρου, ενώ σε εξέλιξη βρίσκεται το έργο της αποκατάστασης της ορχήστρας.
Παράλληλα, με εντατικούς ρυθμούς εξελίσσονται οι εργασίες στερέωσης – αποκατάστασης, συντήρησης και διαμόρφωσης στον Οίκο του Γεωργίου Εκδίκου, την πολυτελή έπαυλη του Ρωμαίου αξιωματούχου και στη Βασιλική Α΄ του Δομετίου, ενώ ολοκληρώθηκε από τη Διεύθυνση Αναστήλωσης Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Μνημείων η αναστήλωση της Πύλης της Βασιλικής του Αλκίσωνος.
Η Αρχαία Νικόπολη χτίστηκε από τον Αύγουστο Οκταβιανό, στα πρότυπα του ρωμαϊκού ορθογωνικού πολεοδομικού συστήματος προς τιμήν των θεών για τη νίκη του κατά του Μάρκου Αντωνίου και της Κλεοπάτρας στη ναυμαχία του Ακτίου, το 31 π.Χ.
Το θέατρο κατά το 2ο αιώνα μ.Χ. έγινε πιο πολυτελές από το αρχικό, με ψηλότερο σκηνικό οικοδόμημα και περιμετρική στοά.
Είχε τη δυνατότητα φιλοξενίας 8.000 θεατών και με τη μέγιστη εκμετάλλευση του χώρου 10.000 θεατών.
Το 1960 πραγματοποιήθηκε η παλαιότερη έρευνα – ανασκαφή στο χώρο του θεάτρου, με τομές στη σκηνή.
Το 1997, εκτεταμένοι καθαρισμοί οδήγησαν στη συμπλήρωση της κάτοψης του θεάτρου.
Το 2001 πραγματοποιήθηκαν στερεωτικές εργασίες στο ανατολικό παράθυρο του ορόφου της σκηνής και σε μεγάλη ρωγμή της πρόσοψης της σκηνής.
Το 2004 – 2007 στο πλαίσιο ερευνητικού προγράμματος, έγινε ανάλυση των υλικών του μνημείου.
Το 2011 εγκρίθηκε μελέτη προστασίας και αποκατάστασης του θεάτρου.
Το 2014 πραγματοποιήθηκε ψηφιακή αποτύπωση τμημάτων του σκηνικού οικοδομήματος και εκπονήθηκε γεωτεχνική μελέτη και έρευνα του υπεδάφους.
Το 2015 πραγματοποιήθηκε μελέτη στατικής προσωρινής αντιστήριξης τοιχοποιιών σκηνής και παρασκηνίων του Θεάτρου.
Από το 2013 έως το 2018 πραγματοποιήθηκαν εκτεταμένες συμπληρώσεις στο βόρειο τοίχο και στη νότια όψη του σκηνικού οικοδομήματος.
Το 2020 εκπονήθηκε συμπληρωματική γεωτεχνική μελέτη για το κοίλο και το ανατολικό παρασκήνιο του θεάτρου.
Το 2021 εκπονήθηκε μελέτη διαδρομών κίνησης επισκεπτών από και προς το εσωτερικό του θεάτρου και το 2023 μελέτη αποκατάστασης για την ορχήστρα του θεάτρου.
Το σκηνικό οικοδόμημα του Θεάτρου αποτελείται από το κυρίως κτήριο της σκηνής, στην όψη του οποίου διαμορφώνεται μνημειώδης τοίχος με κιονοστοιχίες (scaenae frons) επί τεσσάρων βάθρων, το προσκήνιο με το μπροστινό του τοίχο (fonts pulpiti) και τα παρασκήνια εκατέρωθεν του προσκηνίου.
Εξωτερικά του σκηνικού οικοδομήματος διαμορφώνονταν στοά σχήματος Π, η οποία οδηγούσε στις δύο εισόδους των παρόδων.
Εσωτερικά, στη στάθμη του ισογείου, το σκηνικό οικοδόμημα χωρίζεται σε επτά συμμετρικά διατεταγμένους θολωτούς χώρους, τρεις από τους οποίους αποτελούν διόδους, κεντρική είσοδος και δύο εκατέρωθεν αυτής, ανατολικά και δυτικά.
Όλοι οι χώροι στο ισόγειο έχουν ημικυλινδρικούς θόλους που εδράζονται στους εγκάρσιους τοίχους. Η διαρρύθμιση του ορόφου είναι παρόμοια με αυτή του ισογείου.
Το μνημείο εμφανίζει αποσάθρωση και εκτενή κατάρρευση τοίχων, θόλων, τόξων, επισφαλή ισορροπία και μεγάλες παραμορφώσεις.
Για αποκατάσταση της μορφής του σκηνικού οικοδομήματος και των παρασκηνίων και για τη στατική εξασφάλιση του μνημείου, κατόπιν καθαίρεσης της μεταλλικής κατασκευής αντιστήριξης που αλλοιώνει τη μορφή του, προβλέπεται να ανακτηθούν τα τόξα των ανοιγμάτων και να συνδεθούν μεταξύ τους οι δύο επιμήκεις τοίχοι μέσω ανάκτησης τμημάτων των εγκάρσιων τοίχων και της θολοδομίας του ισογείου, αποκατάσταση ρηγματώσεων, ανάκτηση εγκάρσιων τοιχοποιιών και αποκατάσταση προσκηνίου.
Φωτογραφίες:
1η: Το θέατρο της Νικόπολης
2η: Το σκηνικό οικοδόμημα του θεάτρου της Νικόπολης
3η: Γραφική αναπαράσταση του σκηνικού οικοδομήματος
